De Nederlandse eet- en drinksector groeide sinds 2017 met gemiddeld 3% per jaar. Het afgelopen jaar is dat percentage gedaald naar nul — en achter dat vlakke totaalcijfer gaat een markt schuil die zich in twee richtingen tegelijk beweegt.
Dit artikel gaat dieper in op drie segmenten: fast-casualrestaurants, social-diningrestaurants, en cafés en kroegen. Eén segment groeit nog steeds, twee krimpen.
| Segment | Gemiddelde sinds 2017 | Afgelopen jaar |
|---|---|---|
| Fast-casualrestaurants | Meer dan +10% | +5% |
| Social-diningrestaurants | — | −1% |
| Cafés en kroegen | −2% | Dalend |
| Sector totaal | +3% | 0% |
Verandering in actieve vestigingen, Nederlandse eet- en drinksector. Bron: Roamler Foodservice Database.
Fast-Casualrestaurants
Onze definitie: een fast-casualrestaurant zit tussen fastfood en casual dining in — beperkte bediening of zelfbediening, hoge tafelrotatie, lager prijspunt, en een beperkt of thematisch menu zoals pannenkoeken of pizza.
Fast casual is het enige segment dat nog steeds vestigingen toevoegt. Sinds 2017 groeit het veel sneller dan de bredere sector, met gemiddeld meer dan 10% per jaar, en kwam er het afgelopen jaar nog eens 5% bij.
Hoe positief dat ook is, het is de moeite waard om de trend in de gaten te houden: 5% tegenover een langjarig gemiddelde van 10% betekent dat ook dit segment vertraagt, alleen vanaf een veel hogere basis.
Social-Diningrestaurants
Onze definitie: volledige bediening, uitgebreid menu, hoger prijspunt.
Social dining beweegt de andere kant op, met een daling van 1% in actieve vestigingen het afgelopen jaar. Het segment volgde voorheen het sectorgemiddelde; nu zit het daaronder.
De meest waarschijnlijke verklaring is prijs. Als huishoudens voorzichtiger worden, is de hogere prijs van een volledig bediende maaltijd een van de eerste dingen waarop wordt bezuinigd, en het aantal vestigingen volgt de vraag met vertraging.
Cafés en Kroegen
Onze definitie: gelegenheden die een breed scala aan drankjes schenken, soms met bittergarnituur en kleine gerechten, waar alleen een drankje bestellen volstrekt normaal is.
Cafés en kroegen hebben het van de drie het zwaarst te verduren gehad. Het segment krimpt gestaag sinds 2017, met een gemiddelde van −2% per jaar, en de periode 2019-2023 laat geen tekenen zien dat dit keert.
Dit is het segment waar de krimp structureel is in plaats van conjunctureel: de daling begon ruim voor de recente economische druk en heeft zich daarna gewoon voortgezet.
Conclusie
Een vlak sectorcijfer is het minst informatieve getal in dit artikel. Daaronder blijft fast casual vestigingen toevoegen, terwijl social dining en, in nog sterkere mate, cafés en kroegen ze verliezen. De markt stagneert niet zozeer als wel dat hij herverdeelt.
Voor merken die via dit kanaal verkopen, is dat onderscheid het enige dat er echt toe doet. Een markt met nulgroei waarin een derde van de segmenten krimpt en één met 5% groeit, vraagt om een ander veldplan dan een markt die werkelijk vlak is.
Data over 4M+ Foodservicelocaties in heel Europa
Onze Foodservice Database volgt openingen, sluitingen en segmentverschuivingen in het hele Nederlandse eet- en drinklandschap, continu bijgewerkt.
Ontdek de Foodservice Database